Auteur: Sara Cools

Het lectoraat Voeding, diëtetiek en leefstijl werkte de afgelopen tijd aan onder andere de volgende projecten:

• Patiënten van de afdeling oncologie van het Radboudumc bleken veel vragen te hebben over voeding tijdens en na hun behandeling. Vragen die verder gingen dan herstelvoeding alleen. Studenten van de de opleidingen voeding en diëtetiek, verpleegkunde en social work gingen met deze vragen aan de slag. Zie link voor meer info:Van praktijkvraag naar duurzame innovatie in de oncologische zorg
• Het aantal patiënten groeit, terwijl het aantal zorgverleners daalt. Passende zorg kan de zorg toegankelijk en betaalbaar houden. Paramedici kunnen hierin een sleutelrol spelen door dure of onnodige zorg te voorkomen, te vervangen of te verplaatsen. Binnen het PAREL-s project, afkorting van PARamedische EersteLijns Substitutie, wordt gekeken hoe paramedici ingezet kunnen worden om de druk binnen de zorg te verlagen. Meer info: Parel-S: Paramedische zorg in de hoofdrol.
• Een gezonde mond maakt goed eten mogelijk – en andersom draagt goede voeding bij aan een gezonde mond. Toch werken mondhygiënisten en diëtisten in de praktijk nog weinig samen. Het project Dat Smaakt Naar Meer van het lectoraat Voeding, Leefstijl en Diëtetiek van de HAN laat zien hoe dat anders kan. Meer info: Wat gebeurt er als mondhygiënisten en diëtisten de handen ineenslaan?
• Ondervoeding wordt vaak geassocieerd met een laag gewicht, maar kan ook voorkomen bij personen met overgewicht of obesitas. Dit maakt de herkenning en diagnose extra complex, omdat deze groep andere fysieke kenmerken heeft en de gebruikelijke afkappunten, zoals ongewenst gewichtsverlies of lage voedingsinname, mogelijk anders geïnterpreteerd moeten worden. In het SCOOP project wordt dit verder onderzocht: Herkenning en diagnose van ondervoeding bij mensen met overgewicht of obesitas.

Vanuit het Centre of Expertise Perspectief in Gezondheid van Avans heeft John Dierx samen met de HAS green academy een nieuwe aflevering gemaakt van de Hart voor Groen-podcast. In aflevering 31 gaat John met Annet Roodenburg in gesprek over consumentengedrag in de voedselomgeving: hoe worden keuzes beïnvloed, en hoe kunnen we gezonder en duurzamer gedrag stimuleren? Ze verkennen samen hoe factoren zoals prijs, beschikbaarheid, marketing en inrichting van de voedselomgeving ons eetgedrag sturen, en welke interventies kunnen helpen om dat gedrag positief te veranderen.

Lees het volledige nieuwsbericht en luister de podcast hier: 👉 https://lnkd.in/eJFqyUw3

Cindy de Bot en John Dierx hebben met collega’s en studenten verschillende interessante onderzoeken afgerond:

• Aan professionals in zorg en welzijn is gevraagd hoe zij Positieve Gezondheid zien en gebruiken in hun werk. Positieve gezondheid biedt kansen om zorg menselijker, breder en duurzamer te maken. Maar om het goed te laten werken is het volgende nodig: betere samenwerking tussen sectoren, meer scholing en training, vaste meetmethodes, technologie en vernieuwingen & beleid en financiering. Het volledige artikel kun je hier vinden.
• Hoe krijg je kinderen en volwassenen spelenderwijs in beweging? Studenten onderzochten dit op twee festivals. Het was leerzaam voor studenten om hierdoor praktijkervaring op te doen met praktijkgericht onderzoek en te werken met kinderen in een natuurlijke context. Meer weten? Volg je de link.
• Hoe maak je sportaanbod dementievriendelijk? Uit gesprekken met ouderen met dementie, mantelzorgers en professionals bleek dat structuur, sfeer en persoonlijke begeleiding het verschil maken. Een sportschool heeft dit in de praktijk gebracht en dat gaf mooie resultaten bij deelnemers, maar ook bij mantelzorgers. Meer weten? Volg de link.

Onderzoekers van het Lectoraat Leefstijl en Gezondheidsbevordering aan de Christelijke Hogeschool Ede doen onderzoek naar hoe professionals mensen kunnen helpen bij het maken van gezonde keuzes. In 2025 zijn een aantal artikelen geschreven over de onderzoeken.

Zo heeft Bente van Aken in samenwerking met de VU onderzoek gedaan naar de behoeften aan leefstijlbegeleiding van mensen die kanker hebben (gehad). Zij geven aan het belangrijk te vinden begeleid te worden in het maken van gezonde keuzes als onderdeel van de behandeling. Ze hebben behoefte aan flexibele begeleiding van een oncologische professional die goed aan sluit op hun situatie, zie dit artikel

Willemieke Kroeze heeft in samenwerking met anderen een artikel geschreven over terugval in leefstijlgedrag, zoals voeding en bewegen. Dit komt vaak voor en is een normaal onderdeel van gedragsverandering. Het artikel gaat over de oorzaken van terugval en ook wat zorgprofessionals kunnen doen om mensen beter ondersteunen bij blijvende leefstijlverandering, zie dit artikel

Hylkje Algra en Willemieke Kroeze hebben samen met de WUR onderzoek gedaan naar ervaringen van zorgverleners bij het bevorderen van gezond gedrag. Ze kwamen tot de conclusie dat zorgverleners sociale (bijvoorbeeld support van collega’s) en fysieke steun (bijvoorbeeld goede communicatiesystemen) nodig hebben bij het bevorderen van gezond gedrag, zie dit artikel

Een preventieve taak van verpleegkundigen is dat ze leefstijl en gedragsverandering bevorderen bij de hulpvrager. Dat vereist een relatiegerichte en persoonlijk afgestemde aanpak. Ria den Hertog heeft met anderen een artikel geschreven dat handvatten biedt voor leefstijl bevorderen met relatiegericht werken, zie dit artikel

Lectorenplatform bundelt praktijkvragen om systeemverandering rond gezonde leefstijl te versnellen

Leefstijl staat volop in de belangstelling, maar vraagt meer dan alleen kennis. Op 25 juni presenteerde het Lectorenplatform Leefstijl in Zorg en Welzijn van o.a. de Christelijke Hogeschool Ede (CHE) daarom de Praktijkinnovatie Agenda (PIA): een gezamenlijke oproep tot innovatie vanuit de dagelijkse praktijk. De agenda geeft richting aan praktijkgericht onderzoek dat professionals ondersteunt bij het bevorderen van gezond gedrag. 

De PIA is opgebouwd rond zes thema’s die in de praktijk als urgent zijn benoemd. Denk aan thema’s als in gesprek over leefstijl, samenwerken en inclusief bereik. Deze thema’s zijn niet bedacht door onderzoekers alleen, maar samen met professionals, ervaringsdeskundigen en experts in zorg en welzijn. “Gezien de ontwikkelingen in de zorg is het belangrijk dat er meer aandacht is voor preventie in zorg en welzijn. Het is mooi om hier samen met gelijkgestemden de schouders onder te kunnen zetten”, zegt Willemieke Kroeze, voorzitter van het Lectorenplatform en lector Leefstijl en Gezondheidsbevordering aan de CHE. 

De agenda laat zien waar vernieuwing het hardst nodig is en biedt aanknopingspunten voor onderzoekers, beleidsmakers en professionals om samen aan de slag te gaan.

Bijeenkomst: delen, verdiepen en vooruitkijken
Tijdens de bijeenkomst op 25 juni in Amersfoort kwamen lectoren, de coalitie Leefstijl in de Zorg, iPH, beroepsverenigingen en maatschappelijke organisaties bij elkaar. Na de presentatie van de PIA werden inspirerende praktijkvoorbeelden gedeeld en tips uitgewisseld over hoe het platform een waardevolle bijdrage kan leveren. In werksessies werd verder nagedacht over concrete vervolgstappen binnen de zes thema’s. Zo ontstond het idee om impactvolle voorbeelden te delen van open, gepersonaliseerde gesprekken over leefstijl in de praktijk.

Samenwerken aan systeemverandering
De leefstijltransitie vraagt om een andere manier van werken en denken: een systeemverandering in rollen, taken en samenwerking. Tegelijkertijd begint die verandering vaak in kleine stappen, op de werkvloer. De PIA helpt om die stappen te richten en versterken via praktijkgericht onderzoek en implementatie.Het Lectorenplatform wordt gedragen door de lectoraten van de Christelijke Hogeschool Ede (CHE), Avans Hogeschool, Haagse Hogeschool, Fontys Hogeschool, Hogeschool Saxion, Hogeschool Arnhem en Nijmegen, Hanze en Hogeschool Leiden.

Meer weten
De volledige Praktijkinnovatie Agenda en meer informatie vind je hier